Kolombja

(Rindirizzat minn Kolumbja)

Il-Kolombja (en-us-Colombia.ogg kəˈlʌmbiə ), uffiċjalment ir-Repubblika tal-Kolombja (Spanjol:República de Colombia), hija repubblika kostituzzjonali unitarja li tinkludi tnejn u tletin dipartiment. Hi tinsab fil-majjistral tal-Amerika t'Isfel, u tmiss mal-Panama fil-majjistral; fit-tramuntana tmiss mal-Baħar Karibew; lejn il-lvant mal-Veneżwela[3] u l-Brażil;[4] fin-nofsinhar mal-Ekwador u l-Peru;[5] u mal-Oċean Paċifiku fil-punent. Il-Kolombja hija s-26 l-akbar pajjiż mill-erja u r-raba' l-akbar fl-Amerika t'Isfel. B'aktar minn 46 miljun ruħ, hi mqiegħda fis-27 post fid-dinja skont il-popolazzjoni u għandha t-tieni l-akbar popolazzjoni li jitkellmu bl-Ispanjol fid-dinja wara l-Messiku.

Repubblika tal-Kolombja
República de Colombia
República de Colombia – Bandiera República de Colombia – Emblema
Mottu: "Libertad y Orden" (ES)
Libertà u Ordni
Innu nazzjonali: ¡Oh, Gloria Inmarcesible!
COL orthographic (San Andrés and Providencia special).svg
Belt kapitali
(u l-ikbar belt)
Bogotá, DC
4°35′N 74°4′W / 4.583°N 74.067°W / 4.583; -74.067
Lingwi uffiċjali Spanjol1
Gvern Repubblika kostituzzjonali presidenzjali unitarja
 -  President Ivan Duque Marquez
 -  Viċi-President Marta Luċia Ramirez
Indipendenza minn Spanja
 -  Iddikjarata 20 ta' Lulju, 1810 
 -  Rikonoxxuta 7 ta' Awwissu, 1819 
 -  Kostituzzjoni attwali 4 ta' Lulju, 1991 
Erja
 -  Total 1,141,748 km2 (26)
440,831 mil kwadru 
 -  Ilma (%) 8.8
Popolazzjoni
 -  stima tal-2012 47,072,915[1] (27)
 -  ċensiment tal-2005 42,888,592[1] 
 -  Densità 40.74/km2 (172)
105.72/mili kwadri
PGD (PSX) stima tal-2012
 -  Total $502.874 biljun (28)
 -  Per capita $10,791 
PGD (nominali) stima tal-2012
 -  Total $366.020 biljun (31)
 -  Per capita $7,854 
IŻU (2013) Increase 0.719[2] (għoli) (91)
Valuta Peso tal-Kolombja (COP)
Żona tal-ħin COT (Ħin fil-Kolombja) (UTC-5)
Kodiċi telefoniku +57
TLD tal-internet .co
1 Għalkemm il-Kostituzzjoni Kolumbjana tispeċifika l-Ispanjol bħala l-lingwa uffiċjali fit-territorju kollu tagħha, lingwi oħra huma mitkellma fil-pajjiż (madwar 68 lingwi) huma wkoll uffiċjali. L-Ingliż huwa wkoll uffiċjali ġewwa San Andrés u fil-Gżira Providencia (Consulta de la Norma. Alcaldiabogota.gov.co. 8 ta' Ottubru 2012.)
Palazz Narinjo, residenza u uffiċċju tal-President tal-Kolombja

Organizzazzjoni territorjaliImmodifika

Skont il-Kostituzzjoni tal-1991, il-Kolombja hija magħmula minn 32 dipartiment u distrett kapitali.

Kull dipartiment huwa maqsum fi muniċipalitajiet. Il-gvernijiet dipartimentali huma maqsuma fi tliet fergħat: gvernatur (elett b'mod popolari kull 4 snin), assemblea dipartimentali (eletta b'mod popolari kull 4 snin) u qrati superjuri.

Dipartimenti, popolazzjoni u kapitalImmodifika

Numru Dipartiment Popolazzjoni (2020)[6] Popolazzjoni (2018)[6] Popolazzjoni (2005) Kapital
1   Bogotá 7,743,955 7,412,566 6,778,691
2   Antioquia 6,677,930 6,407,102 5,601,507 Medellín
3   Valle del Cauca 4,532,152 4,475,886 4,052,535 Cali
4   Cundinamarca 3,242,999 2,919,060 2,228,682 Bogotá
5   Atlántico 2,722,128 2,535,517 2,112,001 Barranquilla
6   Bolívar 2,180,976 2,070,110 1,836,640
7   Santander 2,280,908 2,184,837 1,913,444 Bucaramanga
8   Nariño 1,627,589 1,630,592 1,498,234 Pasto
9   Córdoba 1,828,947 1,784,783 1,462,909 Montería
10   Tolima 1,339,998 1,330,187 1,312,304 Ibagué
11   Cauca 1,491,937 1,464,488 1,182,022
12  Norte de Santander 1,620,318 1,491,689 1,208,336
13   Boyacá 1,242,731 1,217,376 1,255,311
14   Magdalena 1,427,026 1,341,746 1,136,819
15   Huila 1,122,622 1,100,386 1,001,476
16   Cesar 1,295,387 1,200,574 878,437
17   Caldas 1,018,453 998,255 898,490
18   Meta 1,063,454 1,039,722 713,772
19   La Guajira 965,718 880,560 655,943
20   Risaralda 961,055 943,401 859,666
21   Sucre 949,252 904,863 762,263
22   Quindío 555,401 539,904 518,691
23   Chocó 544,764 534,826 388,476
24   Caquetá 410,521 401,849 337,932
25   Casanare 435,195 420,504 281,294
26   Putumayo 359,127 348,182 237,197
27   Arauca 294,206 262,174 153,028
28   Guaviare 86,657 82,767 56,758
29   San Andrés y Providencia 63,692 61,280 59,573
30   Amazonas 79,020 76,589 46,950
31   Vichada 112,958 107,808 44,592
32   Vaupés 44,712 40,797 19,943
33   Guainía 50,636 48,114 18,797

ReferenziImmodifika

  1. ^ a b Animated clock. Stat Dipartiment Kolumbjan
  2. ^ (Spanjol) Indicadores Internacionales sobre Desarrollo Humano – PNUD. Hdr.undp.org
  3. ^ Gerhar Sandner, Beate Ratter, Wolf Dietrich Sahr and Karsten Horsx. (Spanjol) Conflictos Territoriales en el Mar Caribe: El conflicto fronterizo en el Golfo de Venezuela. 1993
  4. ^ The Geographer Office of the Geographer Bureau of Intelligence and Research. Brazil-Colombia boundary (PDF). 15 ta'April 1985
  5. ^ CIA. Ecuador
  6. ^ a b